Żelazne Skrzydła

Dzień rozpoczął się później niż zamierzałam. Czy to coś zmienia? Nic nie zmienia. I tak będzie dobry. Nie dzień decyduje o tym, ja podejmuję decyzję.

Dwie fotografie witają mnie z nieodmiennym wyrazem ciekawości i oddania. Odpowiadam uśmiechem. Nie rozmawiam więcej z tymi, którzy odmówili rozmowy. Wyjątki? Jeszcze nie podjęłam decyzji. To nie ja, to oni. Nie jestem w mocy ich uleczyć. Czy to wystarczy, aby ich rozgrzeszyć? Czy to jest wystarczający argument? Fotografie nadal patrzą na mnie w ten sam sposób. Ale to nie ludzie są na nich, to zwierzęta. Ich reakcje są natychmiastowe, klarowne i czyste. Trzeba tylko uważnie je odczytać. Czytanie ludzi jest odmienne; zaszyfrowane, czasochłonne i zawiłe. Z pozycji naiwności, braku podejrzliwości i nieumiejętności widzenia drobnych sygnałów, które mogą zapowiadać katastrofę a także wiary w kolejne szanse, że będzie lepiej przeoczyłam moment bezpiecznego wycofania się.

Czas rozpocząć dzień.

Lombard jest w najstarszej części miasta. Tylko stali mieszkańcy lub przypadkowi przechodnie zatrzymują się przed zakurzonym oknem. Oprócz mnie prawie nikt nie wchodzi do wewnątrz. Wracam do zatłoczonych półek z książkami, gablot, gdzie stare zegarki, biżuteria i porcelanowe figury z trudem znajdują miejsce. Tu i ówdzie pajęczyna zwisa z niskiego belkowego sufitu. Omijam ją uważnie. Tak jak właściciel, to część tego miejsca. Z brzękiem dzwonka zawieszonego nad drzwiami pojawia się w obrębie światła lampy. Niezależnie od pory dnia czy roku. Czas jest niezmiennie ten sam, należy do przeszłości. Nasze początkowe rozmowy o pogodzie i lokalnych wydarzeniach przekształcają się w przyjacielskie wymiany zdań, opinii i wspomnień. Tym razem nie jest sam. Mężczyzna przyniósł kilka przedmiotów pod zastaw.

W zamyśleniu przesuwam wskazującym palcem po krawędzi półki. Warstwa kurzu miękka i delikatna nabiera grubości wraz z ruchem ręki. Zatrzymuje się na metalowej figurce anioła. Zastygnięte, podniesione skrzydła nie są w stanie go unieść. Usta otwarte szeroko wydają się krzyczeć o pomoc. To moje usta także. Mój krzyk protestu, bólu i potrzeby uwolnienia się od niego. Gdy mnie opuszcza nieoczekiwana pustka wewnątrz ciała pozwala na powrót racjonalnego myślenia.

Kto ma rację a kto jej nie ma? Gdzie jest miejsce prawdy a może prawda nie jest jedna? Od zawsze wierzyłam, że rodzina to najważniejsza podstawa, element życia. Matka pierwsza uświadomiła mi, że z powodu zagrożenia rodzina może się rozpaść. Nie skorzystałam z tej lekcji. Inni starali się mi uświadomić, że z powodu zazdrości więź może być naderwana a nawet zniszczona. Z tej nauki również nie wyciągnęłam wniosków. Po latach przyszła świadomość zależności. Zbyt późno. A więc co tworzy rodzinę lub poprawniej kto ją tworzy?

Dzwonek nad wejściem oznajmia, że jesteśmy sami.

- Ile kosztuje figurka anioła? Nie zauważyłam ceny. – mówię do właściciela.

- Nikt jej nie kupi, anioł z żelaznymi skrzydłami nie ma wartości. Nie reprezentuje tego czego kupujący by oczekiwał. Grzech zatrzyma go na ziemi tak długo aż ktoś go nie uwolni z uwięzi.

- Jego cierpienie i ból wołają o pomoc, przebaczenie, litość. Popatrz na wyciągnięte ramiona.

Właściciel lombardu pomija moje słowa, mówiąc:

- Możesz go zabrać ze sobą. Nie obawiaj się, jego cierpienie nie jest twoim.

- Ja także trzymam wyciągniętą rękę, ale ja mogę odwrócić się plecami i obrać własną drogę. Czy jest to w zgodzie z moimi wartościami? Tym kim jestem a tym kim mogę zacząć być. Uznać, że moje istnienie nie jest ważne a podejmowane działanie nieistotne. Słowa innych nieprawdziwe, myśli i plany zakamuflowane i niedostępne. Czy można im ufać? A może powinnam ich widzieć przez perspektywę choroby? – kończąc spoglądam na właściciela lombardu.

- Nie odpowiadając i odpowiadając na twoje pytanie opowiem ci starą historię z mojego życia:

„Wiele lat temu, przyjaciel, nauczyciel, zamieszkujący w małym miasteczku otoczonym szachownicą pól, lasów i łąk, zaprosił mnie na wakacje. Była pora żniw. Ziemia w tej okolicy jest uboga, plony niewielkie a rolnicy bardzo pracowici. W niedzielę rano wybraliśmy się na spacer. Z pobliskiego i jedynego w miasteczku kościoła dochodziły dźwięki organów i śpiew zebranych w nim mieszkańców. Szeroko otwarte drzwi zapraszały do wejścia, ale przekroczenie ich było niemożliwe. Postacie ludzkie wypełniały szczelnie przestrzeń. Ogorzałe od słońca i wiatru twarze, pokryte bruzdami ciężkiej pracy skierowane ku wnętrzu, ciężkie od wysiłku dłonie skrzyżowane na piersiach, przygarbione plecy. Zdawało się, że zmęczone ciało nie jest w stanie wydobyć z siebie głosu. A jednak, gdy nadszedł moment ostatniej pieśni kościół wypełnił śpiew o sile zawieszonej na niebie burzy. Stałem oniemiały nie pojmując.

Po latach zrozumiałem, że nie do nich należało podważać istnienie dobroci roztaczającej się nad nimi. Moment dnia wymagał całkowitego poddania się potędze wiary. W ten sam oczywisty sposób jak przygotowanie strawy dla pracujących w polu, przygarnięcia płaczącego dziecka, okazanie szacunku dla starszych. Bez zadawania pytań, ważenia odpowiedzi, uzasadniania racji. Prostota, a nie uproszczenie.”

Długo rozważałam, gdzie umieścić figurkę anioła. Zdecydowanie nie w kuchni, w pokoju z telewizorem a może w domowym biurze. Po kilku próbach postawiłam ją pomiędzy dwiema fotografiami. Tej nocy wrócił sen, którego zwykle obawiałam się kontynuować, budząc się na odgłos przyspieszonego oddechu. Szukałam wyjścia z pomieszczenia mi nie znanego i nieprzyjaźnie ciemnego. Byłam aniołem z żelaznymi skrzydłami. Wąski korytarz to jedyne ujście, jakie zauważyłam. Nie odczuwałam strachu, raczej potrzebę wyzwolenia czy zmiany. Na końcu korytarza – drzwi odgradzające mnie od odzyskania wolności. Strach, ale nie ten paraliżujący tylko zapraszający do niewiadomego. Następne pomieszczenie, nie jestem w stanie określić jego parametrów, ale też nie jestem w stanie do niego wejść. Na granicy dwóch przestrzeni zatrzymuje mnie postać. Widzę tylko zarys jej ciała.

- Pozwól mi przejść, poszukuję wyjścia.

- Tylko pod warunkiem, że oddasz mi to co uważasz za najcenniejsze.

- Mam złotą koronę wysadzaną drogimi kamieniami – odpowiadam zachrypniętym głosem, podając postaci drogocenny przedmiot.

- Możesz przekroczyć próg niepewności.

Drugie pomieszczenie jest szare, bez oświetlenia ani okien. Mimo tego rozpoznaję załamania ścian i zarys korytarza po przeciwnej stronie. Jest długi, kręty i wąski, zakończony równie wąskimi drzwiami. Uchylam je ostrożnie, nie wiedząc co mnie oczekuje. Będąc pod wrażeniem, że jestem sama egzaminuję wzrokiem obszerną salę. Szybkim krokiem kieruję się w kierunku drzwi po prawej stronie. Silna ręka zatrzymuje mnie w miejscu.

- Szukam wyjścia, nie zatrzymuj mnie, proszę.

- Pozwolę ci przejść, jeśli oddasz mi to co masz najcenniejszego. – odpowiada postać.

W odpowiedzi podaję jedwabny płaszcz ozdobiony perłami.

- Możesz przekroczyć próg nadziei.

Nadzieja nie jest ostatnim etapem mojej wędrówki. Sala przede mną jest obszerna, jaśniejsza. Skąd sączy się światło? Z niezauważalnych lamp, nieistniejących świec? Cztery bogato zdobione kolumny podtrzymują sklepienie. Przed drzwiami prawdopodobnie prowadzącymi do następnego pomieszczenia ktoś postawił krzesło. Ledwie je zauważam z niecierpliwością naciskając klamkę. Opór drzwi nie ustępuje. Pukam kilkakrotnie, coraz natarczywiej i głośniej. Odpowiada mi cisza. Odczuwając zmęczenie siadam na krześle. Pozostawiłam za sobą niepewność, wkroczyłam w zasięg nadziei. Jaki jest następny krok? Straciłam poczucie czasu, nie wiem jak długo trwa moja wędrówka, nie mam punktu odniesienia. Jeszcze raz próbuję otworzyć drzwi. Ulga, mogę przekroczyć próg.

Widok postaci o nieokreślonym kształcie nie dziwi mnie. Witam ją otuchą. Ktoś oprócz mnie istnieje w labiryncie korytarzy i tajemniczych pomieszczeń.

- Czy pozwolisz mi przejść? – zadaję oczywiste pytanie.

- W odpowiedzi postać wyciąga w moim kierunku rękę.

- Tak wiem, powinnam ci oddać to co mam najcenniejszego, ale nie mam już drogocennych klejnotów, ani bogatego stroju. Zostały mi tylko skrzydła. Jeśli je oddam przestanę być aniołem.

- Nigdy nie spotkałem anioła, który zgrzeszył – odpowiada postać, nadal wyciągając rękę w moim kierunku.

- Czy możesz zrobić wyjątek?

- Nie mogę, wyjątki tworzą regułę.

Odczuwam przypływ ciepła na skroniach, to wstyd. Pustka w myślach, to strach. Ból w sercu, to żal. Chcę upaść na kolana, błagać o litość, prosić o przebaczenie, o ostatnią szansę w nadziei, że postać pozwoli mi zachować skrzydła. Nogi nie poddają się pod naciskiem impulsu. Godność i respekt do mnie samej czyni je nieustępliwie sztywnymi. Wolę przestać być aniołem niż stracić szacunek do samej siebie. Skrzydła wydają mi się cięższe niż zazwyczaj. Jak trudno mi się rozstać z nimi. Są częścią tego kim jestem. Usiłuję płakać, łzy wyschły podczas długiej drogi. Chcę krzyczeć, zaschnięte gardło nie wydaje dźwięku. Kurczę się w sobie podając postaci to co mi najdroższe. Część samej siebie.

- Idź w kierunku wolności i przemienienia. Nie jesteś tym kim byłaś masz szansę być kimś nowym.

- Kim jestem? – zapytuję siebie, budząc się raptownie.

Dwie fotografie patrzą na mnie z nieodmiennym oddaniem. Pomiędzy nimi puste miejsce.

Wcześniej niż zwykle udałam się do lombardu, aby opowiedzieć sen właścicielowi. Zastałam drzwi zamknięte, okno witryny szczelnie zasłonięte. Do framugi drzwi przypięta koperta: Dla byłego posiadacz anioła z żelaznymi skrzydłami. Wewnątrz pożółkła kartka wyrwana ze starej książki, w tekście kilka zakreślonych linii:

„Życie to szansa, skorzystaj z niej. Życie to piękno, podziwiaj je. Życie to marzenie, uświadom sobie to. Życie to wyzwanie, stawiaj czoła temu. Życie to obowiązek, wypełnij go. Życie to gra, zagraj w nią. Życie to obietnica, spełnij ją. Życie to smutek, pokonaj go. Życie to piosenka, śpiewaj ją. Życie to walka, zaakceptuj to. Życie to tragedia, zmierz się z nią. Życie to przygoda, odważ się. Życie to szczęście, zrób to. Życie jest zbyt cenne, nie niszcz go. Życie to życie, walcz o nie.”

Poniżej tekstu dopisek: 

Anioł odzyskał wolność. Pora na twoje przemienienie. Kieruj się sercem i prostotą a znajdziesz drogę do siebie i do innych. 

Oddany przyjaciel.